Als het noodlot aan de deur klopt… De Vijfde Symfonie van Ludwig van Beethoven (Les Siècles, François-Xavier Roth)

Wie kent ze niet? Die eerste maten van de Vijfde Symfonie van Ludwig van Beethoven (1770 – 1827).

Als het noodlot aan de deur klopt, zou Beethoven gezegd hebben.
Of dat waar is, is hoogst twijfelachtig. Vaststaat is dat de symfonie op 22 december 1808 in Wenen in première ging, als onderdeel van een concert dat ruim vier uur duurde, met de Zesde Symfonie, het Vierde Pianoconcert (gespeeld door Beethoven zelf) en de Vijfde Symfonie, aangevuld met enkele koorstukken.
Het concert bleef relatief onopgemerkt. Het orkest speelde kennelijk niet foutloos, Beethoven liet stoppen na een fout van een van de musici. Er werd gemopperd over de lage temperatuur in de zaal en de lengte van het concert. Een enkele recensent toonde zich enthousiast over de kwaliteit van de muziek.
Hoe zou die Vijfde Symfonie destijds hebben geklonken? Hoe groot was het orkest? Wat was de rol van Beethoven?
Zaterdagmiddag hoorde ik de symfonie in een uitvoering door Les Siècles, onder leiding van François-Xavier Roth. Dit orkest heeft indruk op mij gemaakt met een weergaloze opname van Daphnis et Chloé van Maurice Ravel (1875 – 1937).
Net zo weergaloos was hun Vijfde Symfonie van Van Beethoven. Het is al heel wat jaren geleden dat ik de symfonie voor het laatst heb gehoord (tegenwoordig geef ik de voorkeur aan vocale muziek) zodat het leek alsof ik de muziek voor het eerst hoorde.
Stel je toch voor dat je dat onzinverhaal over noodlot gelooft, dan ben je toch voorgoed genezen na deze opwindende en sprankelende uitvoering? Noodlot? Gelaten en tot tranen geroerd wachten op je einde? Bij Beethoven niet! Daar wordt het noodlot omgezet in strijdkracht, opstand en revolutie. Roth en zijn prachtorkest (met historisch verantwoorde instrumenten) lieten het tot in de kleinste nuances horen. Dat spel met pizzicato in het derde deel, dat naadloos overgaat in een juichkreet! Adembenemend!
Voor de pauze de Ouverture uit de opera Les Amazones ou La Fondation de Thèbes van Étienne Méhul (1763 – 1817) en Mis in As van Karl Xaver Kleinheinz (1765 – 1832) met solisten en het Vlaams Radio Koor. Mooie muziek, die echter de wispelturige genialiteit van Beethoven mist.
De toegift, een stuk van François-Joseph Gossec (1734 – 1829), werd opgedragen aan onze burgemeester.

Advertenties
Geplaatst in Muziek | Een reactie plaatsen

Schijn bedriegt (131)

Grisaille van de Franse kunstenaar Pierre Finkelstein.

Geplaatst in Schijn bedriegt | Een reactie plaatsen

Waarom mag ik geen wiskunde meer geven? (2)

Afgelopen week ben ik toch maar weer naar naar die personeelsfunctionaris gegaan.
‘Waarom mag ik geen wiskunde meer geven?’
‘Je bent alleen bevoegd voor Nederlands en rekenen. En je mag ook studielessen geven.’
‘Op het bevoegdhedenoverzicht staat dat ik bevoegd ben voor Nederlands, rekenen, aardrijkskunde, biologie, geschiedenis, natuurkunde en scheikunde?’
‘Dat klopt niet.’
‘Het is afgetekend door het bestuur. Je hebt er een kopietje van gemaakt.’
‘Het klopt niet. Ik heb het opgezocht in een handboek.’
De personeelsfunctionaris kijkt onrustig om zich heen, staart uit het raam en kucht.
‘Je bent niet bevoegd voor wiskunde,’ zegt hij. ‘Alleen voor Nederlands en rekenen. En je mag studielessen geven, maar dat mag iedereen.’
‘Waarom is dat niet met mij besproken?’
‘Dat weet ik niet.’ Hij kijkt op zijn horloge.
‘Ik vind het merkwaardig, na zeventien jaar…’
‘We moeten ons aan de regels houden,’ zegt hij.
Ik bedank hem voor zijn tijd, wens hem een prettige dag en verlaat de kamer.
Later in de week hoor ik van mijn collega Jan, die dezelfde achtergrond heeft als ik, dat hij wel wiskunde mag geven. Ik begrijp het even niet…

Geplaatst in Onderwijs en opvoeding | Een reactie plaatsen

Draait school om macht en om dwang?

Draait school om macht en om dwang?
Kunstenaar en publicist Helcia Cino vindt het huidige schoolsysteem ‘belegen.’ Volgens haar zijn de meeste scholen gebaseerd op macht en dwang, op moeten. En werkt het? vraagt ze zich af. ‘O ja, veel kinderen halen hoge cijfers en braaf hun diploma. Maar hun motivatie is veelal om te pleasen, de beste willen zijn, niet willen teleurstellen, om over te gaan, te kunnen studeren. Weinigen leren uit echte interesse en nieuwsgierigheid.’
Volgens Cino is er in het onderwijs nauwelijks ruimte voor ondernemerschap, creativiteit en onderzoek. ‘En dat zijn precies de dingen die nodig zijn voor zelfontplooiing. Sterker, deze vaardigheden worden de kop ingedrukt.’ De kunstenaar beschrijft hoe haar zoon, die ‘nog liever naar de gevangenis gaat dan naar school’ thuisonderwijs krijgt. ‘Nog steeds vond mijn zoon het vervelend. Hij moest toch echt die verplichte vakken doen. Maar hij kon nu zelf zijn tijd ­indelen, bepalen wat hij ging doen en wanneer. Hij leerde snel en efficiënt. Hij begon het zelfs een beetje leuk te vinden. Vroeg in de middag zat hij al klaar in afwachting van zijn vrienden die nog op school zaten, waarna ze ook nog hun portie huiswerk hadden staan. Zijn havo-diploma was snel binnen.’
Helcia Cino wijst naar Summerhill als voorbeeld van hoe het in het onderwijs wel kan. Op de Britse kostschool mag iedereen, ook leerlingen, meebeslissen over het onderwijs. Volgens Cino kunnen de kinderen daar wel lekker slapen. ‘Zij kennen geen huiswerk of dwang en macht (en ook spijbelen en pesten komen er niet voor). (…) Het sluit beter aan op onze wereld waarin we geen cijfers willen, maar communicatief vaardige en ondernemende mensen. Mensen die hun leven zelf sturen, die verantwoordelijk, creatief en zelfredzaam zijn. Precies de burgers die passen anno 2017.
Hoewel ik het met Cino eens ben dat in het huidige onderwijs (vertaald in voortschrijdende gemiddelden, cijfers, opbrengsten en toets- en examenresultaten) weinig kinderen lijken te leren uit interesse en nieuwsgierigheid, vind ik haar betoog ongenuanceerd en weinig realistisch. Ze suggereert dat het onderwijs een soort strafkamp is waarin docenten de kampbewaarders zijn en leerlingen niets hebben te zeggen. Gelukkig is de werkelijkheid anders. En, wat is er mis met plichten? Je moet naar school, je moet voor je inkomen zorgen, je moet betalen voor je boodschappen.
De functie van het onderwijs is kwalificatie, socialisatie en subjectivering (lees het werk van onderwijsfilosoof Gert Biesta). Cino’s zoon is veilig opgegroeid in de cocon die zijn moeder voor hem heeft gemaakt. Het is te hopen dat hij zich in ‘de boze wereld’ kan redden. Daarnaast toont Cino zich met haar gedweep met Summerhill elitair. Niet iedereen kan dat schoolgeld betalen, mevrouw!

Bron: Het Parool (23 september 2017)

Geplaatst in Onderwijs en opvoeding | Een reactie plaatsen

Blijft u na uw pensionering doorwerken in het onderwijs?

Blijft u na uw pensionering doorwerken in het onderwijs?
Het lerarentekort groeit gestaag. Scholen die geen docenten kunnen vinden, vragen, nee smeken, hun medewerkers te blijven, zelfs na hun pensionering. Dat geldt vooral voor vakdocenten natuurkunde, scheikunde, Duits, informatica en klassieke talen.
Het aantal leraren dat doorwerkt na de pensioengerechtigde leeftijd is in twee jaar tijd verviervoudigd. Eind 2016 werkten 1201 medewerkers uit het primair onderwijs nog na hun pensionering. In 2014 waren dat er 341. In het voortgezet onderwijs gaat het om 1164 mensen in 2016 en 164 twee jaar eerder. Het aantal werknemers dat met pensioen gaat, ligt in die jaren redelijk stabiel rond de negenduizend, zo blijkt uit CBS-cijfers.
Blijf ik doorwerken in het onderwijs, na mijn pensionering? Ik zou de vraag willen omkeren. Blijf ik doorwerken in het onderwijs, voor mijn pensionering, over iets meer dan vier jaar? De kans is groot dat ik eerder stop. De geraniums lokken. Het lijkt me heerlijk om mijn laatste dagen te slijten in mijn makkelijke stoel. Krijg ik eindelijk tijd om al die verslavende series op Netflix te kijken. En als ik naar buiten ga is het om te mopperen op die buurtkinderen die hun rotzooi op straat smijten. Natuurlijk ga ik vissen in het park en samen met andere, oude mannen klagen dat alles vroeger beter was. Wat verlang ik naar mijn pensionering!

Bron: Trouw (26 september 2017)

Geplaatst in Onderwijs en opvoeding | Een reactie plaatsen

Stop de indoctrinatie van kinderen, weg met de vrijheid van onderwijs!

‘Stop de indoctrinatie van kinderen, weg met de onderwijsvrijheid.’ Dat vindt classica Rosa van Gool. Volgens haar biedt bijzonder onderwijs ‘kinderen minder kans nieuwe dingen te horen, tot nieuwe inzichten te komen, en een zelfdenkend individu te worden.’  Ze noemt de financiële gelijkstelling van het bijzonder onderwijs ‘een ongewenste verstekeling’ die uit de grondwet moet worden geloosd.
Haar voornaamste bezwaar, vooral tegen orthodoxe scholen, is de indoctrinatie van kinderen: ‘leraren zwijgen de evolutietheorie dood of betogen zelfs dat evolutie ‘net zo goed een geloof’ is, zonder enige aandacht voor het verschil tussen wetenschappelijk en niet-wetenschappelijk bewijs.’
Van Gool erkent dat school meer is dan rekenen en taal alleen. School heeft ook een opvoedende taak. ‘Gelukkig kan opvoeden ook prima zonder geloof, op basis van gedeelde maatschappelijke waarden als gelijkwaardigheid, empathie en rationaliteit.’ En kinderen gaan slechts dertig uur in de week naar school. ‘In de resterende 138 uur kunnen ze nog steeds zoveel bijbel-, thora- of koranlessen volgen als hun ouders maar willen.’
Rosa van Gool pleit ervoor kinderen op school, immers een publiek gefinancierde instelling, vrijheid te geven. ‘School biedt kinderen juist de kans om nieuwe dingen te horen, tot nieuwe inzichten te komen, om een zelfdenkend individu te worden.’
Met een regering waarvan het CDA en ChristenUnie deel uitmaken valt te vrezen dat de vrijheid van onderwijs onaangetast blijft. Helaas…

Bron: De Volkskrant (24 september 2017)

Geplaatst in Onderwijs en opvoeding | 1 reactie

Schijn bedriegt (130)

Grisaille (ook wel ‘witje’) van Jacob de Wit ((1695 -1754).

Geplaatst in Schijn bedriegt | Een reactie plaatsen